Mvua nyepesi ilinyesha siku Mariam aliporudi. Asha alikuwa amesimama kwenye kituo cha basi karibu na soko la asubuhi, akishikilia faili lake chini ya mwavuli uliopinda. Siku mbili zilikuwa zimepita tangu Mariam aondoke hostel. Katika siku hizo, Asha alikuwa amepokea notice mbili kutoka Student Affairs, akachukua statement ya Musa, na akasaini handover ya simu iliyofichwa. Hakumpigia Mariam, kwa sababu simu yake haikupaswa kuwa njia ya kumfanya rafiki yake ajue ushahidi ulikuwa wapi.
Mariam alitokea upande wa duka la matunda akiwa amevaa koti lililolowa mabegani. Alisimama mbele ya Asha bila kumsalimia.
“Umeenda kwa Kelvin?” aliuliza.
Asha akafunga faili. “Hujambo kwanza?”
“Usifanye hivi.”
“Ulikuwa hujibu ujumbe.”
“Kwa sababu nilihitaji kufikiria.”
“Umefikiria nini?”
Mariam alitazama mabasi yaliyokuwa yakipita, magurudumu yakisukuma maji machafu kwenye ukingo wa barabara. “Uondoe jina langu kwenye appeal.”
Asha hakukubali mara moja. Alisikia sauti ya conductor ikiwaita abiria, kisha mvua ikigonga kitambaa cha mwavuli. Kituo kilikuwa na watu wengi, lakini nafasi kati yao ilionekana kama chumba kile cha hostel, ikiwa na vitu vyote walivyokuwa wameacha bila kusema.
“Kwa nini?”
“Notice inasema nitatoa statement. Nikifanya hivyo, scholarship yangu itaingia kwenye disciplinary review.”
“Hilo halijibu kwa nini ulienda na simu yangu.”
Mariam akavuta pumzi. “Nilihitaji msaada wa kupita test.”
“Uliomba picha za notes.”
“Ndiyo.”
“Na ukapata nini?”
Mariam alishika mikono yake. “Niliambiwa kulikuwa na mtu anayejua jinsi ya kuweka kifaa kile kiunganishwe.”
Asha alitazama uso wake. “Kelvin.”
Mariam hakushangaa. “Umeona simu ya pili.”
“Niliona ujumbe wa lock screen. Sikufungua simu.”
“Basi umeona sehemu ambayo sikutaka uione.”
“Niambie sehemu iliyobaki.”
Mariam alikaa kwenye benchi la kituo, akasogeza begi lake ili Asha akae. Asha alibaki amesimama. Hakutaka mwili wake urudi kwenye nafasi ya zamani wakati ukweli bado ulikuwa umefungwa ndani ya sentensi za Mariam.
“Kelvin aliniambia anaweza kuunganisha wearable,” Mariam alisema. “Alisema itatumika kwa notes tu. Hakuniambia mtu angevaa wakati wa mtihani.”
“Uliamini hivyo?”
“Nilitaka kuamini.”
“Ulimpa simu yangu?”
“Nilimpa kwa muda.”
“Kwa nini simu yangu? Kwa nini si yako?”
Mariam akainamisha kichwa. “Simu yangu ilikuwa imejaa. Na account yako ilikuwa na connection ambayo Kelvin alisema ni rahisi.”
Asha alihisi tumbo lake likijikunja. “Uliingiza passcode yangu?”
“Nilijua passcode.”
“Kwa sababu nilikuambia.”
“Ndiyo.”
“Na ulifuta chats.”
Mariam akafumba macho. “Baada ya Kelvin kuniandikia kwamba pairing ilikwenda vibaya, niliogopa.”
“Pairing ilikwenda vibaya vipi?”
“Sikujua. Niliona ujumbe mwingi, nikafuta sehemu ya mazungumzo.”
“Sehemu gani?”
“Nilifuta chat yangu na Kelvin.”
“Yote?”
“Nilidhani nikifuta, hakuna mtu angejua nilikuwa nimehusika.”
Mabasi mawili yalipita bila kusimama. Mvua ilinyesha kidogo zaidi, ikatengeneza mstari wa maji kwenye paji la Mariam. Asha alitoa karatasi ndogo ya tissue kwenye begi na kuiweka kwenye benchi, si mkononi mwa Mariam.
“Ukienda mbele ya board, sema haya yote?”
Mariam akamwangalia kwa hofu. “Ndiyo maana nataka uondoe jina langu.”
“Umesema Kelvin alikuunganisha na simu yangu. Umeficha chat. Hii si kitu ambacho ninaweza kukata kwa kalamu.”
“Unaweza kusema ulikuwa umechanganyikiwa. Unaweza kusema nilishika simu kwa muda mfupi.”
“Lakini hiyo si kweli.”
“Kweli haitanilipa ada.”
Asha alisikia maneno hayo yakipita katikati yake. Kila kitu Mariam alichokuwa akisema kilikuwa na sura ya hofu, lakini hofu hiyo ilikuwa imeza maamuzi mengi. Ada, scholarship, passcode, simu ya pili, na sasa ombi la Asha kubeba sehemu ya mzigo mbele ya board.
“Uliniambia mtu mwingine angevaa kifaa?” Asha aliuliza.
Mariam akageuza uso. “Kelvin alisema kuna mwanafunzi ambaye angeweza kukaa upande wa nyuma wa ukumbi. Sikujua jina lake.”
“Lakini ulijua kuna kifaa.”
“Nilijua kuna pairing. Nilifikiri ni kusaidia notes, si cheating.”
“Kwa nini ulirudi hostel kabla test haijaisha?”
Mariam alikaza mkono kwenye strap ya begi. “Nilitakiwa kurudisha simu yako. Kelvin alisema atamaliza mwenyewe.”
“Ulimwachia simu?”
“Kwa muda.”
“Na hiyo ndiyo sababu uliificha simu ya pili?”
Mariam hakujibu. Asha hakumsukuma. Kimya kilichotokea kilikuwa kirefu kuliko mazungumzo yao ya kwanza chumbani. Mbele yao, mvua ilibeba karatasi ndogo kutoka kwenye mfereji na kuizungusha chini ya benchi.
Asha alitoa daftari. “Nitaandika ulichosema.”
Mariam akainuka. “Hapana.”
“Umeniambia nitaje ukweli ninaoujua.”
“Ninaomba tuzungumze kama marafiki.”
“Tumeshazungumza kama marafiki. Umeniomba nitoe jina lako ili nibaki na jina langu kwenye uamuzi. Sasa nitasikiliza kama mtu anayejenga appeal.”
Mariam alishika mkono wa Asha, lakini Asha akauondoa kwa upole. Hakukuwa na fujo; kulikuwa na mpaka ambao ulikuwa umechelewa kujengwa.
“Usinifanye adui,” Mariam alisema.
“Sitaki adui. Nataka statement yako iwe sahihi.”
“Ukiandika, chuo kitaniita.”
“Ndiyo.”
“Kelvin ndiye atakayeonekana kama alifanya kila kitu.”
“Sitaita mtu culprit kwa sababu umeogopa.”
“Lakini yeye ndiye aliyesanidi.”
“Umesema alisanidi pairing. Hujasema nani alitumia kifaa. Huo utofauti utaingia kwenye statement.”
Mariam alitazama barabara. “Nilitaka tu kupita.”
Asha aliandika tarehe na mahali, kisha maneno ya Mariam kwa ufupi. Alimsomea kila sentensi. Mariam alirekebisha moja: hakusema alitaka kudanganya; alisema alitaka kusaidia notes. Asha aliandika marekebisho, kisha akaacha nafasi ya sahihi.
“Usinisaini hapa,” Mariam alisema.
“Basi nitarekodi kwamba ulikataa kusaini.”
“Unanifanya nionekane mhalifu.”
“Uamuzi wa chuo hautaamuliwa na karatasi yangu pekee.”
Mariam alifuta machozi yaliyokuwa yamechanganyika na mvua. “Ukinisaidia, utaona nilikuwa na sababu.”
“Ninaweza kuelewa sababu yako bila kufuta matokeo.”
“Utafanya nini sasa?”
“Nitaomba original chats. Nitazungumza na Kelvin bila kumtangaza kuwa ndiye aliyefanya kila kitu. Nitaweka statement yako kama ilivyo.”
Mariam alitikisa kichwa. “Asha, usifanye hivyo.”
Asha alifunga daftari. “Ulinipa jibu ulilokuwa umelificha. Mimi nitalipeleka mahali panapoweza kulikagua.”
Basi lilisimama mbele yao, mlango ukafunguka kwa mlio wa hewa. Mariam hakupanda. Alibaki akitazama faili la Asha, kana kwamba karatasi hizo zilikuwa zimechukua kitu kutoka kwake.
Asha akafunga daftari, akamwambia kwa sauti thabiti, “Kelvin ndiye alijua kifaa kilifanya nini.”
---