Siku ya pili shuleni, Tunu alifika dakika kumi kabla ya kengele.
Alifanya hivyo kwa makusudi. Alitaka kuingia kabla korido hazijajaa, kuweka begi lake chini, kufungua daftari na kuonekana kama mwanafunzi mwingine yeyote. Mpango huo ulifanya kazi kwa dakika saba.
Kisha Asha akaingia.
“Uko mapema!” alisema, akikaa karibu naye. “Nilikuwa nataka kukuuliza—”
Tunu akamwangalia.
Asha akabadilisha sentensi. “Umefanya homework ya jiografia?”
“Sehemu.”
“Naweza kukuonyesha tulipofikia.”
Hilo lilikuwa jambo la msaada. Tunu akasogeza daftari karibu. Kwa dakika chache walizungumza kuhusu mito na michoro. Ilikuwa rahisi. Ilikuwa karibu kama zamani.
Halafu Asha akasema, “Watu walikuwa wanakuulizia sana.”
Kalamu ya Tunu ikasimama.
“Nani?”
“Watu tu.”
“Hilo jibu lako linanichosha.”
Asha akacheka kwa wasiwasi. “Sawa. Neema, Baraka, wale wa Form Two… hata walimu wengine.”
“Na uliwaambia nini?”
“Nilisema sijui.”
Tunu akamtazama.
Asha akaongeza, “Kwa sababu kweli sikujua.”
Kengele ikaokoa mazungumzo.
Lakini wakati wa mapumziko, simu moja ilianza kuzunguka.
Shule haikuruhusu simu darasani, lakini sheria hiyo ilikuwa na mashimo mengi kuliko uzio wa nyuma. Mwanafunzi mmoja alifika kwa Asha akiwa anacheka, akamwonyesha screen. Asha hakutabasamu. Alimrudishia simu haraka.
Tunu aliona mabadiliko hayo.
“Nini?”
“Si kitu.”
“Asha.”
“Ni ujinga wa watu.”
“Basi nionyeshe.”
Asha alikataa kwa sekunde mbili, kisha akamwita yule mwanafunzi. “Leta hiyo.”
Ilikuwa voice note ya sekunde arobaini na tatu. Sauti ya msichana ilizungumza kwa haraka, ikidai Tunu alikuwa ameishi “na genge la stendi,” kwamba alikuwa amerudishwa na polisi, kwamba shule ililazimishwa kumpokea na “watu wa NGO.” Kila sentensi ilikuwa na kipande kidogo cha ukweli kilichopinda hadi kutotambulika.
Tunu aliisikiliza mara moja.
“Ni nani ametuma?”
Mwanafunzi akasema, “Mimi nimetumiwa tu.”
“Na nani?”
“Group nyingine.”
“Group gani?”
“Si ya shule.”
Tunu akamrudishia simu.
Asha alisema, “Usijali. Watachoka.”
Tunu akacheka bila furaha. “Watachoka baada ya kujua nini kingine?”
“Lakini si kweli.”
“Uongo ukitumwa mara ishirini hauchoki.”
Mwanafunzi mwenye simu aliondoka akiwa amepoteza tabasamu. Dakika mbili baadaye, Tunu alipoingia kwenye foleni ya uji, wasichana wawili waliokuwa mbele yake walinyamaza ghafla. Mmoja akasogeza begi lake kutoka kwenye benchi kana kwamba Tunu angeweza kulichukua. Kitendo hicho kilikuwa kidogo sana kiasi kwamba mtu angeweza kukataa kuwa kilimaanisha chochote.
Tunu hakusema kitu. Alinunua kikombe cha uji na kusimama pembeni.
Asha akaja na maandazi mawili. “Kaa kule.”
“Sina njaa.”
“Umenunua uji.”
“Basi nina kiu ya uji.”
Asha alitaka kucheka, lakini Tunu hakumruhusu kwa uso wake. Kwa mara ya kwanza alielewa kwamba uvumi haukuwa maneno tu. Ulikuwa nafasi kwenye benchi, begi linalohamishwa, ukimya unaoanza unapofika.
Kipindi kilichofuata kilikuwa Kiswahili. Mwalimu mpya ambaye hakumjua Tunu vizuri aliingia na mada ya insha. Alipokuwa anagawa mada, alisimama karibu na dawati la Tunu.
“Karibu tena,” alisema kwa nia nzuri. “Tutakusaidia kwenye hali yako maalum.”
Darasa likatulia kwa sekunde moja.
Tunu alihisi joto likipanda shingoni.
“Hali gani?” mwanafunzi mmoja nyuma akauliza kwa mzaha.
Mwalimu akamkemea. “Acha ujinga.”
Lakini ilikuwa imekwisha.
Tunu alijaribu kuandika. Mada ilikuwa *Mahali Ninapopaita Nyumbani*. Aliandika kichwa, akakikata. Akaandika sentensi moja, akaifuta. Kila sauti ya kunong’ona ilionekana kuwa juu yake.
Baada ya dakika ishirini aliinua mkono.
“Naweza kwenda kwa Bi. Rehema?”
Mwalimu alionekana kushangaa, kisha akakumbuka mpango wake. “Ndiyo.”
Hilo lilifanya hali kuwa mbaya zaidi. Sasa kila mtu alijua alikuwa na ruhusa maalum ya kutoka.
Tunu alikusanya daftari na kuondoka.
Hakufika kwa Rehema. Alikaa kwenye benchi nyuma ya maabara, mahali ambapo miti ya mikaratusi ilificha sehemu ya uwanja. Alitaka kurudi nyumbani, lakini alikumbuka sheria ya Mariam: shule hadi nyumbani, hakuna njia nyingine. Kuondoka sasa kungegeuka ushahidi kwamba hawakupaswa kumwamini.
Akaendelea kuketi.
Dakika chache baadaye Rehema alimpata.
“Mwalimu amesema ulikuwa unakuja kwangu.”
“Nilikuwa nakuja.”
“Ukafika hapa.”
“Ndiyo.”
Rehema akaketi upande mwingine wa benchi. “Unataka nirudi ofisini?”
“Hapana.”
Wakakaa kimya.
Baadaye Tunu akasema, “Kila mtu anajua.”
“Anajua nini?”
“Kwamba nilikuwa mtaani.”
“Wengine wana taarifa. Wengine wana uvumi.”
“Kwangu tofauti ni nini kama wote wananitazama?”
Rehema hakutoa jibu la haraka. “Tofauti ni kwamba uvumi unaweza kupingwa. Lakini si lazima wewe uwe mtu wa kuupinga kila saa.”
Tunu akamwonyesha voice note kwa simu ya mwanafunzi mwingine ambayo Asha alikuwa ametuma screenshot ya ujumbe wake. Rehema hakutaka kuisambaza zaidi. Aliandika maelezo tu: muda, madai makuu, na kwamba Tunu hakutoa ruhusa ya historia yake kusambazwa.
“Sitaki assembly,” Tunu alisema.
“Assembly?”
“Watu wazima wakiona uvumi wanafikiri suluhisho ni kusimama mbele ya watu na kueleza kila kitu.”
Rehema akatikisa kichwa. “Hilo halitafanyika bila mazungumzo na wewe.”
Tunu alitaka kuamini.
Alirudi darasani kipindi cha mwisho. Hakuna mtu aliyesema chochote moja kwa moja. Hilo lilikuwa karibu baya zaidi, kwa sababu macho yaliendelea kufanya kazi ya maneno.
Baada ya kengele, Asha alimsubiri getini.
“Twende pamoja?”
“Naenda moja kwa moja nyumbani.”
“Mimi pia napitia Mbuyuni.”
Walitembea kwa dakika kadhaa. Asha alizungumza kuhusu mwalimu wa hisabati, kuhusu mtihani uliokuja, kuhusu sketi mpya ya Neema. Tunu alihisi shukrani kwa mada hizo za kawaida.
Walipofika kwenye duka la vocha, simu ya Asha iliwaka. Notification ilionekana kabla hajaficha screen.
Tunu aliona icon ya voice note ileile.
Na juu yake, kwenye thread ya zamani, kulikuwa na ujumbe uliotumwa siku iliyopita kutoka kwenye simu ya Asha:
**“Tunu amerudi. Alikuwa anaishi mtaani lakini msiseme nimetuma.”**
Tunu alisimama.
Asha pia alisimama.
Uso wake ulipoteza rangi.
“Tunu, ngoja. Hiyo si ile voice note.”
Tunu hakusema kitu.
Kwa mara ya kwanza tangu arudi, hakujali macho ya watu wa mtaa.
Alikuwa akitazama mtu mmoja tu—rafiki aliyesema hakujua habari ilianzia wapi.
---