Bajaji iliposimama mbele ya geti la bati la Mbuyuni, Tunu hakushuka mara moja.
Alibaki ameketi pembeni, begi lake dogo limebanwa mapajani, huku Nuru Kasa akimlipa dereva. Mtaa ulikuwa vilevile kwa macho ya kwanza: waya za umeme zilizoning’inia juu ya paa, harufu ya mafuta kutoka kibanda cha chipsi, sauti ya fundi wa pikipiki akigonga spana kwenye chuma. Lakini kila kitu kilionekana kana kwamba kilikuwa kimemsubiri ili kimkague.
Mlango wa Mama Pendo ulikuwa wazi. Mwanamke huyo alijifanya anapanga vikombe kwenye beseni, lakini macho yake yalikuwa getini. Watoto wawili waliokuwa wakicheza mpira walisimama. Mmoja akamnong’oneza mwenzake kitu.
“Tunu,” Nuru alisema kwa sauti ya kawaida. “Tunaweza kuingia polepole. Hakuna mashindano.”
Tunu akavuta begi begani. “Nimeshafika.”
Hakujua kama alikuwa anamjibu Nuru au kujikumbusha mwenyewe.
Mariam alitokea ndani kabla hawajagonga. Alikuwa amevaa kanga juu ya gauni la kazi na bado alikuwa na unga kwenye mkono mmoja. Uso wake ulijaribu tabasamu, ukashindwa, ukajaribu tena.
“Karibu nyumbani, mwanangu.”
Tunu alikubali kukumbatiwa. Mikono ya Mariam ilikuwa na harufu ya mafuta ya mandazi na sabuni. Harufu hiyo ilikuwa ya zamani sana kiasi kwamba ilimuuma kifuani.
“Chai ipo,” Mariam alisema haraka. “Nimeweka maziwa. Na mandazi yapo. Nuru, hata wewe usikimbie.”
Nuru aliingia nao lakini hakuketi kama mgeni wa sherehe. Aliweka daftari lake mezani na kumruhusu Mariam azungumze. Hilo ndilo Tunu alilopenda kwake: hakutumia sauti ya huruma iliyomfanya mtu ajisikie kama kikombe kilichopasuka.
Mariam alizungumza kuhusu chai, shule, hali ya hewa, bei ya sukari. Hakusema miezi ambayo Tunu hakuwa nyumbani. Hakusema simu zilizopigwa usiku. Hakusema siku alizozunguka stendi na picha ya Tunu kwenye simu.
Kassim aliingia dakika chache baadaye akiwa na shati lenye doa la grisi.
“Umerudi,” alisema.
“Nimerudi.”
Wakatazamana kwa sekunde moja ndefu. Kassim akatikisa kichwa na kwenda kuosha mikono.
Baada ya chai, Tunu alichukua begi lake kuelekea kona aliyokuwa akilala zamani. Alisimama mlangoni.
Godoro lake halikuwepo.
Mahali pake palikuwa na gunia mbili za unga, boksi la vikombe vya plastiki, jiko la ziada na kreti yenye chupa tupu. Ukutani bado kulikuwa na alama ndogo ya penseli aliyowahi kuchora mstari wa urefu wake. Lakini chini yake sasa kulikuwa na ndoo ya mafuta.
Mariam akaja nyuma yake. “Tulilazimika kutumia nafasi. Unajua nyumba ni ndogo.”
Tunu akasema, “Najua.”
“Godoro lipo kwa jirani. Nitalileta.”
“Si lazima sasa.”
Tunu akaweka begi chini. Akaanza kusogeza kreti.
“Usifanye hivyo, umechoka.”
“Sijachoka.”
Mariam alitaka kusema kitu, kisha akanyamaza. Nuru, aliyekuwa bado sebuleni, hakuwafuata. Hilo lilikuwa jambo jingine Tunu alilothamini: wakati mwingine msaada ulikuwa kutokuingia chumbani.
Tunu alisogeza gunia moja, akafuta vumbi kwa kipande cha kitambaa na kutengeneza nafasi ya begi lake. Kila kitu alichohamisha kilitoa ujumbe mdogo usiosemwa: maisha yaliendelea bila wewe.
Alipokuwa ameinama, Kassim alisimama mlangoni.
“Nitakusaidia na kreti.”
“Naweza.”
“Sijasema huwezi.”
Wakainua pamoja bila kutazamana. Kreti ilipofika sebuleni, chupa mbili ziligongana kwa sauti kali. Mama Pendo akaita kutoka uani, “Mariam, amerudi kweli?”
Mariam alijibu kwa haraka, “Amerudi, yupo salama.”
Tunu alisimama na kreti bado mikononi. Hakupenda jinsi habari hiyo ilivyovuka ukuta kabla hata hajapata sehemu ya kulala.
Mama Pendo akachungulia mlangoni. “Karibu, mtoto. Umetusumbua sana.”
Tunu hakujua kama hiyo ilikuwa salamu au mashtaka.
“Asante,” alisema.
“Basi sasa usimsumbue tena shangazi yako.”
Mariam akacheka kwa aibu. Nuru, kutoka mezani, akasema kwa utulivu, “Leo tunasema tu karibu, Mama Pendo.”
Mwanamke huyo akavuta mdomo, akasema alikuwa anaenda kufua, akaondoka.
Tunu aliirudisha kreti chini polepole. Mariam hakumtazama.
Baada ya hapo Kassim akaondoka tena.
Jioni Nuru alipoondoka, alimwambia Tunu, “Kesho sitakuja. Kesho kutwa tutazungumza kuhusu shule. Ukihitaji kunipigia, namba unayo.”
Mariam akaingilia, “Hatakuwa na sababu ya kwenda popote peke yake kwa sasa.”
Nuru hakubishana. “Tutazungumza mipango, si adhabu.”
Tunu aliona taya ya Mariam ikikaza.
Usiku walikula wali na maharagwe. Kassim alikuwa amechoka na alikula haraka. Tunu alijaribu kufuatilia sauti za nyumba: kijiko cha Mariam kikigonga sahani, redio ya jirani, pikipiki ikiwashwa nje. Alikuwa ameota sauti hizo alipokuwa mbali. Sasa zilipokuwa karibu, hazikumfanya ajisikie salama moja kwa moja.
Mariam akaweka kikombe chini.
“Sasa, kuna mambo machache.”
Tunu hakunyanyua macho.
“Kwa wiki hizi za kwanza, hakuna kutoka bila kuniambia. Ukirudi shule, unatoka shule unakuja moja kwa moja. Hakuna stendi. Hakuna soko. Hakuna marafiki nisiowajua. Simu tutaiweka hapa usiku.”
“Kwani tuna simu gani?” Kassim akauliza.
“Usiingilie.”
Mariam akaendelea. “Na ukikasirika, hufungui mlango na kuondoka. Tumevumilia vya kutosha.”
Tunu alisikia neno hilo: tumevumilia.
Alinywa maji.
“Umesikia?” Mariam akauliza.
“Nimesikia.”
“Basi sema unaelewa.”
“Ninaelewa ulivyosema.”
Kassim akamtazama. Mariam akavuta pumzi.
“Hii si gereza, Tunu. Ni kwa usalama wako.”
Tunu akatikisa kichwa. Hakutaka siku yake ya kwanza iwe vita.
Baadaye, Mariam alileta godoro. Lilikuwa limekunjwa na kunuka nyumba nyingine. Tunu akalitandika kwenye nafasi aliyokuwa amesafisha. Aliweka begi kichwani na kuzima taa.
Lakini usingizi haukuja.
Baada ya muda alisikia Mariam akifunga mlango wa mbele kwa komeo. Sauti hiyo ilikuwa ya kawaida. Zamani hakuwahi kuifikiria. Usiku huu ilisikika kama mstari uliopigwa chini ya sheria zote za mezani.
Tunu akageuka. Mkono wake ukagusa kitu kigumu chini ya gunia la unga lililokuwa limebaki karibu na ukuta.
Akalivuta kidogo.
Kulikuwa na daftari jembamba lenye jalada la bluu, limekunjamana pembeni. Alilitambua kabla hajalifungua. Lilikuwa daftari lake la zamani la sayansi, lile alilokuwa ametumia kabla hajaacha kwenda shule.
Aliingia nalo chini ya shuka ili mwanga wa simu ndogo ya Kassim kutoka sebuleni usionekane. Kwenye ukurasa wa kwanza kulikuwa na jina lake kwa mwandiko wake:
**TUNU BARAKA — FORM ONE.**
Lakini mstari mzito wa kalamu nyeusi ulikuwa umepita juu ya jina hilo mara mbili.
Chini yake mtu alikuwa ameandika neno moja tu:
**KASSIM.**
Tunu alikaa kimya gizani, daftari mikononi.
Alikuwa amerudi kwenye mlango uleule.
Lakini ndani ya nyumba, hata jina lake lilikuwa limepewa mtu mwingine.
---