Ofisi ya Sengo Route & Supply ilikuwa nyuma ya yard yenye harufu ya diesel, chumvi ya bahari na magunia ya vitunguu yaliyokuwa yamepangwa kusubiri van ya jioni. Mariam aliingia saa kumi na moja kasoro akiwa bado na sare ya shule. Hakupitia reception kama kawaida. Alimsalimia dada wa office kwa kichwa tu, akatembea hadi mlango wa mama yake na kugonga mara moja.
Wema alikuwa mezani mbele ya invoices, fuel sheets na calculator. Simu mbili zilikuwa pembeni yake.
“Umetoka shule mapema?” aliuliza.
Mariam hakujibu. Aliweka photocopy ya pass mezani.
Wema aliitazama, kisha akamtazama binti yake. “Hii umeitoa wapi?”
“Newsroom.”
“Na?”
“Requested by W. Sengo.”
Wema aliegemea kiti. “Media day?”
“Kwa hiyo unakumbuka.”
“Nilipiga simu kuhusu hiyo, ndiyo.”
Mariam alihisi hasira ikipanda kwa sababu jibu lilikuwa rahisi sana. “Nilidhani nimepewa early access kwa sababu nilikuwa newspaper assistant.”
“Na ulikuwa newspaper assistant.”
“Hilo si swali.”
Wema alifunga calculator. “Mariam, nilijua event ilikuwa muhimu. Nilimuuliza mtu wa office kama unaweza kusaidia mapema. Hakuna mtu aliyenyang’anywa nafasi.”
“Ulinambia?”
“Sikuhitaji kukupa report ya kila simu.”
“Ndiyo. Hapo ndipo tatizo.”
Mlango ukafunguliwa kidogo. Assistant wa Wema akaingiza delivery note. Wema aliisaini bila kusoma sana, kisha akasema, “Tupatie dakika kumi bila interruption.”
Mlango ulipofungwa, Mariam alitoa simu yake.
“Nataka kujua zote.”
“Zote nini?”
“Simu. Messages. Introductions. Kila mara ulipozungumza na shule kuhusu nafasi yangu bila kuniambia.”
Wema alicheka kwa kutokuamini. “Unataka audit ya kuwa mama yako?”
“Nataka audit ya milango.”
Uso wa Wema ukawa mgumu. “Usitumie lugha ya kunifanya nimefanya crime.”
“Sijasema crime. Nimesema nataka kujua.”
Wema alinyamaza huku lori likiwashwa nje. Dirisha lilitetemeka kidogo. Kisha akachukua simu yake kuu na kufungua call history.
“Sawa. Tuangalie.”
Mariam hakutarajia akubali haraka hivyo.
Wema akaanza kwa workshop ya sasa. Alikuwa amempigia mama mmoja kwenye parent development committee baada ya kuona notice imejaa. Pia alikuwa ameandika kwenye parent group. Hilo Mariam alijua.
“Debate trip ya Mtoni?” Wema aliuliza.
Mariam akakumbuka safari ya term iliyopita. “Nini kuhusu hiyo?”
“Bus ilikuwa imejaa. Nilimpigia transport coordinator kuuliza kama wanaweza kuongeza seat.”
“Waliongeza?”
“Walibadilisha van.”
“Kwa ajili yangu?”
“Kwa ajili ya students watatu waliokuwa wameachwa.”
“Lakini wewe ulipiga simu kwa ajili yangu.”
“Nilipiga simu kwa sababu ulirudi nyumbani ukilia kwamba umequalify lakini transport imejaa.”
Mariam alikumbuka. Alikuwa amelia. Alikuwa pia ameamka asubuhi iliyofuata akakuta ujumbe wa shule kwamba transport issue “resolved”. Alifikiri walikuwa wamegundua wenyewe.
Wema akaendelea. Recommendation meeting ya career week. Alikuwa amemtambulisha Mariam kwa alumni coordinator baada ya church fundraiser. “Introduction tu,” alisema.
“Nilidhani Aunt Nasra ndiye aliyenipa contact.”
“Nasra alijua jina. Mimi nilipiga simu.”
Mariam aliandika kwenye notes: *career week — introduction*. Kila mstari uliifanya historia yake ionekane kama picha ambayo mtu alikuwa ameongeza mkono pembeni bila yeye kuona.
“Media pass?”
“Nilimpigia deputy office.”
“Kwa nini?”
“Kwa sababu ulisema unataka kujifunza production na slots za early access zilikuwa chache.”
“Nilisema nataka kujifunza. Sikusema upige simu.”
Wema alisukuma kiti nyuma. “Hivi unafikiri maisha yangu yamejengwa vipi? Nikiambiwa mlango umefungwa, nauliza nani ana funguo. Huo si wizi. Huo ni uwezo wa kuishi.”
“Sikukuomba unifiche maisha. Nilikuomba uniniache niishi yangu.”
“Nimekuficha nini?”
“Kwamba baadhi ya vitu nilivyofikiri nimepata kwa sababu yangu vilianza kwa simu yako.”
Wema aligonga kidole kwenye desk. “Na baada ya simu yangu nani alifanya kazi? Nani aliandika article? Nani alishinda debate? Nani alikaa workshop hadi mwisho? Mimi?”
Mariam hakujibu mara moja. Hilo ndilo lililofanya jambo hili kuwa gumu. Mama yake hakuwa ameandika makala zake. Hakujibu debate questions. Hakumfanyia homework. Lakini alikuwa amefika kwenye baadhi ya milango kabla yake.
“Nataka distinction,” Mariam alisema. “Public information unaweza kunitumia. Deadline unaweza kunikumbusha. Unaweza kunisaidia na transport nikikuomba. Lakini usipigie mtu aniweke mbele.”
“Na kama mfumo wenyewe hauko fair?”
“Basi unisaidie kuuliza rule, si outcome.”
Wema akavuta pumzi na kuangalia yard. “Unaongea hivyo kwa sababu hujawahi kusimama nje ya mlango ambao mtu mwingine anaingia kwa sababu baba yake anajulikana.”
“Na sasa unataka mtoto mwingine asimame nje kwa sababu mama yangu anajulikana?”
Maneno hayo yalitua vibaya. Wema aligeuza uso kwake polepole.
“Sijawahi kuondoa mtoto mwingine.”
“Huenda. Lakini kama kuna seat moja na mtu anakupigia coordinator?”
“Usinifanye monster.”
“Sikufanyi. Ndio maana niko hapa badala ya kuweka hii pass kwenye group.”
Wema aliangalia photocopy tena. Hasira yake ilipungua kidogo.
Mariam akaendelea, “Nataka full list. Na kuanzia leo hakuna simu nyingine.”
“Full list ya miaka mingapi?”
“Kadiri unavyokumbuka.”
Wema akafungua messages na kutafuta jina la shule. Walipitia logistics za fees, pickup times, exam calendar, fundraiser. Mengi yalikuwa mambo ya kawaida ya mzazi. Mariam alianza kuhisi labda alikuwa amekuja akiwa tayari kuhukumu kila kitu.
Kisha Wema akasimama kwenye thread moja.
“Leadership,” Mariam alisema.
Wema hakusogeza screen.
“Fungua.”
“Hii si kitu.”
“Mama.”
Wema akafungua.
Kulikuwa na mazungumzo na mwanamke aliyeitwa Mama Pendo, mjumbe wa parent development committee. Mengi yalihusu lab equipment. Chini, wiki kadhaa zilizopita, Wema alikuwa ameuliza kama student welfare role mwaka huu “itatazama watoto wenye actual service record”. Mama Pendo akajibu kwamba eligibility screening ingefanywa na staff pamoja na student panel.
Wema alikuwa ameandika: *Mariam ana interest. Mkimwona kwenye list, mjue amekuwa akifanya newspaper na debate consistently.*
Mariam alisoma tena.
“Form ilikuwa imefunguliwa?”
Wema hakujibu.
“Nilikuwa nimekuambia nataka kugombea, ndiyo. Lakini form ilikuwa open?”
“Nilikuwa na conversation.”
“Na committee member.”
“Parent committee si selection panel yote.”
“Ulimtaja jina langu kabla process haijaanza?”
Wema alifunga simu na kuiweka mezani.
“Nitaenda kwa school mwenyewe,” Mariam alisema. “Nita-disclose kwamba wewe umeongea na committee. Kama kuna conflict, waandike.”
Wema akasimama. “Usiende kujichoma kwa kitu ambacho hakijakupa chochote.”
“Huwezi kujua hakijanipa chochote kama hakuna record.”
“Mariam, fikiria. Universities zinaangalia leadership. Usiharibu nafasi yako kwa kutaka kuonekana safi kuliko dunia.”
“Sitaki kuonekana safi. Nataka kujua nilisimama wapi.”
Wema alitembea hadi dirishani. Yard ilikuwa na wafanyakazi wakifunga turubai juu ya mzigo. Kwa dakika moja alionekana si mwenyekiti wa wafanyabiashara wala fundraiser, bali mama aliyechoka ambaye aliamini amekuwa akifanya kazi ya kulinda familia.
Mariam karibu alilegeza sauti.
Kisha akauliza swali la mwisho.
“Uliwasiliana nao lini?”
Wema alibaki amegeukia dirisha.
“Mama?”
Wema akasema kwa sauti ndogo, **“Nilizungumza nao kabla hata hujajaza form ya leadership.”**
---