Jumanne asubuhi, Amina alishuka kwenye basi karibu na kituo cha taxi za mjini akiwa ameshikilia simu kwa mikono yote miwili. Alikuwa amemwambia Joyce kwamba anaenda kukutana na supplier, kwa sababu hakutaka jina la Nuru litoke kwenye mazungumzo ya kazi kabla hajajua kama angeweza kuzungumza bila kumwaga hasira yake kwenye mtu mwingine. Ukweli ulikuwa kwamba alikuwa amemtafuta Nuru tangu usiku. Namba yake ilikuwa kwenye ile reference ya zamani ya shule, imehifadhiwa chini ya jina “Nuru—school only”.
Alisimama pembeni ya kibanda cha magazeti, akapanga sentensi tatu kichwani, kisha akazifuta zote. Alitaka kuuliza, “Ulimfanya nini Musa?” Lakini swali hilo lilikuwa tayari limejaza hukumu ndani yake. Alichotaka sasa kilikuwa tofauti: je, Nuru na Musa waliendelea kuwa wapenzi baada ya yeye, Amina, kuolewa na Musa?
Simu ilipolia kwa mara ya kwanza, Nuru hakupokea. Mara ya pili, ilikatika kabla ya kuita sana. Amina alitazama magari yaliyokuwa yakisukumana barabarani na kujiambia kwamba kukataliwa kwa simu hakukumfanya Nuru kuwa na hatia. Alituma ujumbe mfupi.
“Naitwa Amina Kato. Siwezi kueleza kwa ujumbe. Kuna jambo kuhusu Leila na Musa. Tafadhali nipigie ukiwa tayari.”
Dakika saba baadaye, simu iliingia.
“Uko salama?” sauti ya Nuru iliuliza.
“Ndiyo. Wewe?”
“Siwezi kujibu hilo bila kujua kwa nini umenipigia.”
Amina akavuta pumzi. “Leila ni binti ya Musa. Nilijua hilo siku nne zilizopita.”
Kulikuwa na ukimya mrefu upande wa pili. Kelele za kituo ziliendelea, lakini kwa Amina kila sauti ilionekana kama inatoka mbali.
“Alikuambia?” Nuru akauliza.
“Niligundua kwa kusikia Leila akisema ‘Daddy’ kwenye simu. Musa alikuwa amemleta nyumbani kwetu kama mpwa wake.”
Nuru alitoa pumzi nzito. “Basi hakutimiza alichosema.”
“Alisema nini?”
“Alisema angekuambia kabla Leila hajahamia.”
Amina alifumba macho. Alijua Mariam alikuwa amesema alimwonya Musa mara mbili, lakini hakujua kama ahadi ya kwanza ilikuwa imetolewa kwa Nuru au kwa mtu mwingine. “Nataka kuuliza moja kwa moja. Uhusiano wenu uliendelea baada ya Musa kuoa?”
“Hapana.”
Jibu lilitoka bila kusita, lakini Amina hakuligeuza kuwa ushahidi wa mwisho. “Mliachana lini?”
“Takriban miezi saba kabla ya wewe na Musa kufunga ndoa. Tulikuwa tumechoka kupigana kuhusu maisha ambayo hayakuwa na mwelekeo. Nilipogundua nina mimba, tulizungumza tena, lakini si kurudiana. Tulikubaliana Musa awe baba wa Leila, na mimi nisitumie mtoto kumlazimisha arudi kwangu.”
“Kwa nini hakuniambia?”
“Hilo ni swali lake, Amina.”
“Kabla sijamlaumu, nataka kujua kama kulikuwa na kitu nilichokiona na kukipuuza.”
Nuru alinyamaza kidogo. Kisha akasema, “Kuna siku moja alikuja kwangu akiwa na Leila, wakati huo alikuwa mdogo. Alisema alikuwa ameamua kumpeleka kwa familia yake, lakini hakutaja mke. Alisema ‘tutamweleza pamoja’. Nilidhani ulimjua tayari.”
Amina alihisi tumbo likikaza. “Alisema hivyo kwako lini?”
“Wiki mbili kabla ya Leila kuhamia kwenu.”
“Na ulimwamini?”
“Nilitaka kumwamini kuhusu jambo moja tu: kwamba mtoto wangu hangetumiwa kama siri. Sikujua mpango wake ungekuwa nini.”
Basi lingine lilipita likipiga honi. Amina akasogea karibu na ukuta ili asisikike akizungumza huku watu wakipita.
“Unawasiliana na Leila mara ngapi?”
“Si mara nyingi. Tunapanga shule, afya na likizo. Musa ndiye aliyekuwa ananitumia tarehe nyingi kwa sababu hakutaka Leila ajisikie anabebwa kati yetu.”
“Kuna ujumbe wowote unaothibitisha ahadi hiyo ya kumwambia mke wake?”
“Nina ujumbe mmoja wa zamani. Sikuwahi kuufuta kwa sababu siku hiyo nilikasirika. Nilimuuliza: ‘Amina anajua?’ Musa akajibu: ‘Atajua kabla ya usiku wa kwanza. Sitamwingiza mtoto kwenye nyumba bila ukweli.’”
Amina aliomba Nuru amtumie. Nuru hakutuma mara moja.
“Sitaki ujumbe huu uwe silaha dhidi yangu,” alisema.
“Sitaki kukuweka kwenye vita yetu. Nataka tu nijue niliponyimwa uamuzi.”
“Basi nikuulize, Amina. Alikuambia lini?”
Swali hilo lilimrudisha nguvu ambayo alikuwa ameanza kuipoteza kwenye sauti ya Nuru. “Hakuniambia. Ndiyo maana ninakupigia.”
“Basi usinifanye mimi kuwa jibu la kosa lake.”
“Sikufanyi hivyo.”
“Unaweza kusema sasa, lakini ukiwa umeumia, ni rahisi kumtengenezea mwanamke mwingine nafasi ya villain. Mimi nimekuwa nikisubiri miaka mitatu bila kujua kama ulikuwa unajua. Kila nilipomwandikia kuhusu ada, nilidhani alikuwa akikuonyesha.”
Amina akakaa kwenye benchi la kituo. “Ada zilienda kwa jina la Mariam kwenye term ya kwanza. Baadaye Musa alilipa moja kwa moja. Niliona tu ‘family support’.”
“Alijua kwamba nilikuwa na uwezo mdogo wa kulipa. Hilo halikuwa siri kwake.”
“Na wewe hukuwahi kuniambia?”
“Ningekuambia nini? ‘Mume wako ni baba wa mtoto wangu, lakini pengine amekwishaeleza’? Nilikuwa naheshimu nyumba yako, hata kama yeye hakuheshimu ukweli ndani yake.”
Maneno hayo yaliuma kwa sababu hayakubeba chuki. Nuru hakuwa akijitetea kwa kumshambulia Amina; alikuwa akieleza mpaka wake mwenyewe.
Amina akamwomba atume ujumbe huo. Safari hii Nuru alimtumia. Ulikuwa na tarehe ya siku kumi na nne kabla ya Leila kuhamia. Jina la Musa lilionekana juu, na chini yake mstari mmoja uliosomwa mara mbili:
“Mke wangu atajua kabla ya usiku wa kwanza. Sitaki Leila aanze maisha kwa uongo.”
Amina ali-save ujumbe huo kwenye folder la timeline. Hakupiga screenshot kwa siri ya ziada; alimwambia Nuru kwamba ameuhifadhi kwa ajili ya kumbukumbu yake, si kwa ajili ya kuusambaza.
“Leila anajua nini kuhusu mimi?” Amina akauliza.
“Anajua wewe umempenda. Anaamini ulijua kuhusu baba yake.”
Amina alishusha simu. “Hilo ndilo jambo linaloniumiza zaidi. Mtoto amekuwa akilinda uongo ambao hakuuunda.”
“Ninaomba usimpige vita kupitia yeye.”
“Sitamfanya hivyo.”
“Na usimlazimishe akuchague dhidi ya Musa. Atakuwa amepoteza baba yake kwa namna yake mwenyewe kabla hajapoteza chochote kingine.”
Amina akasimama. “Nuru, kwa nini unanisaidia?”
“Kwa sababu ukweli ulipaswa kupewa wewe mapema. Pia kwa sababu Leila anastahili watu wazima wanaoweza kutenganisha makosa yao na maisha yake.”
Walikubaliana Nuru asimpigie Musa kabla Amina hajaamua hatua inayofuata. Walikubaliana pia kuwa Amina angeuliza school office kuhusu records ambazo alikuwa listed kama caregiver, bila kuchukua taarifa ambazo hazimuhusu. Kabla hawajakata simu, Amina akasema, “Asante kwa kutonificha zaidi.”
Nuru akajibu kwa sauti iliyochoka, “Musa aliniahidi kabla Leila hajahamia: mke wangu atajua kabla ya usiku wa kwanza.”
Simu ilipokatika, Amina alibaki na ujumbe mmoja uliohifadhiwa na nadharia moja iliyokufa. Hakukuwa na affair ya sasa ya kumfukuza Nuru nayo. Kulikuwa na ahadi ambayo Musa alivunja kabla yeye hajajua kwamba alikuwa anapaswa kupewa nafasi ya kukubali ukweli.
---