Jumamosi asubuhi, Amina alifungua kabati la chini lililokuwa karibu na chumba cha wageni. Alikuwa akitafuta kitambaa cha kufutia vikombe, lakini mkono wake ukagonga bahasha nene iliyokuwa imebanwa nyuma ya sanduku la vifaa vya catering. Bahasha ikaanguka sakafuni, na picha zikatawanyika juu ya vigae kama karatasi zilizotolewa katika kesi ambayo hakukuwa na hakimu.
Alipoinama kuzikusanya, aliona uso wa Leila ukiwa na meno mawili ya mbele yaliyokuwa bado hayajatulia. Picha hiyo ilipigwa siku ya mashindano ya kusoma shuleni, miaka miwili iliyopita. Leila alisimama mbele ya ubao akiwa ameshika cheti, naye Amina alikuwa pembeni yake, akiinama ili asimfunike mtoto. Musa hakuonekana kabisa. Amina alikumbuka siku hiyo bila kusaidiwa na picha: alikuwa ametoka jikoni kwenye tukio la kampuni, akakimbia kwenye foleni ya boda, akafika shule akiwa na harufu ya vitunguu na moshi wa jiko. Leila alipopata cheti, alimkumbatia kwa nguvu kiasi kwamba ribbon ya shingoni ikamkata kidevu.
Amina aliiweka picha hiyo juu ya meza. Kisha akachukua nyingine. Leila akiwa na sare ya michezo, goti limepakwa dawa baada ya kuanguka. Amina alikuwa ameshikilia barafu kwenye kitambaa. Picha ya tatu ilimuonyesha Leila akilala kwenye sofa wakati Amina akimalizia kusuka nywele zake. Kwenye kona ya picha hiyo kulikuwa na mkono wa Musa, lakini uso wake ulikuwa nje ya fremu.
Kabla ya ukweli, picha hizo zilikuwa kumbukumbu. Sasa kila moja ilikuwa na swali lililojificha: Je, ulifanya hivi kwa sababu ulimpenda, au kwa sababu Musa alikuhitaji ubebe jukumu ambalo hakukueleza? Amina alijikuta akitaka kuzifunga tena haraka. Alijichukia kwa kutamani kuokoa kumbukumbu kwa kuificha.
Simu yake iliita. Joyce alikuwa akiuliza kama angeweza kuchelewesha kupeleka tray za chakula kwenye ukumbi wa mchana. Amina akajibu kwa maagizo mafupi, akakagua orodha ya bidhaa, kisha akairudia picha ile ya cheti. Kazi yake ilimsaidia kujua tofauti kati ya vitu vilivyoharibika na vitu vilivyopasuka tu. Kikombe kilichovunjika hakikupaswa kuuzwa kama kizima, lakini hakikuhitaji kutupwa pamoja na kila kitu kilichokuwa mezani.
Aliandika kwenye karatasi: “Upendo wa kweli hauondoi uongo. Uongo hauondoi upendo.” Maneno hayo yalionekana rahisi, karibu kama kauli ya mtu asiyeishi ndani ya nyumba iliyogeuzwa na sentensi moja. Hata hivyo, yalikuwa ndiyo mpaka alioweza kuuweka bila kumlazimisha Leila achague upande.
Mlangoni pakasikika funguo. Leila aliingia akiwa ameshika kitabu cha sayansi kifuani. Alisimama alipoona picha zikiwa mezani.
“Ulikuwa unatafuta nini?” akauliza.
“Kitambaa cha vikombe. Nikapata historia nzima.”
Leila hakutabasamu. Alisogea taratibu, akachukua picha ya goti lake, akaichunguza kwa muda.
“Nilichukia siku hii.”
“Kwa sababu ulianguka?”
“Kwa sababu nilifikiri utanirudisha nyumbani na kuniambia nisicheze tena.” Leila akakaa kwenye kiti. “Ulininunulia chipsi kwanza.”
“Ulikuwa umepoteza damu nyingi kwa goti dogo. Nilihitaji kukununulia kitu.”
“Ulisema siyo chipsi iliyofanya nipone.”
Amina akakumbuka. “Nilisema muda na dawa ndivyo vilivyofanya kazi.”
“Na ukakaa karibu mpaka nilale.”
Amina hakujibu. Alitaka kusema kwamba hayo yalikuwa mambo madogo, kwamba mama au shangazi yeyote angefanya. Lakini Leila alikuwa akiyasema kama mtu aliyekuwa akihifadhi ushahidi wa upendo wake mwenyewe. Amina akamruhusu aendelee.
Leila akachukua bahasha na kugeuza chini yake. Ndani kulikuwa na kadi ndogo iliyokunjwa mara mbili. “Hii ni yangu?”
“Siijui. Fungua.”
Leila akasoma kimya, kisha akapiga kidole kwenye maandishi yaliyokuwa yameandikwa kwa herufi za mtoto: “Asante kwa kunichagua.”
Amina alihisi kifua chake kikibanwa. “Uliandika lini?”
“Baada ya siku ulipokuja shule na mwalimu akasema sikuhitaji kukaa ofisini mpaka mtu aje. Nilifikiri watu wazima wote wangechoka nami.”
“Kwa nini hukunipa?”
“Niliona umeweka picha kwenye bahasha. Nikaogopa ukiisoma, ungejua nilikuwa nakuomba usiondoke.”
Amina akainyoosha kadi bila kuigusa sana. “Sikukuchagua kwa sababu Musa alisema nikuangalie. Nilichagua kukupenda kila siku nilipokuwa nikikufungulia mlango.”
Leila akainua macho. “Lakini yeye alikuficha mimi ni binti yake.”
“Ndiyo.”
“Na ukiangalia picha hizi, unaona uongo?”
“Ninaona uongo uliotuzunguka. Pia ninaona matendo yangu. Vyote viwili vinaweza kuwa kweli kwa wakati mmoja.” Amina akavuta pumzi. “Musa hakupata ruhusa ya kunipa mtoto kama jukumu lisilo na jina. Lakini hilo halifanyi mapenzi yangu kwako yawe maigizo.”
Leila alishika kona ya picha ya cheti. “Utaondoka?”
“Bado sijui nitafanya nini kuhusu ndoa yangu. Najua nitafanya nini kuhusu wewe. Sitakutumia kama sababu ya kubaki, wala kama adhabu ya kuondoka.”
“Unaweza kusema hivyo leo kwa sababu una hasira.”
“Ndiyo maana sitaki kukuahidi kwa hasira. Nitakuonyesha kwa matendo.”
Leila akasimama na kwenda kwenye kabati. Alitoa sanduku dogo la plastiki lililokuwa na ribbons za shule, tiketi ya bustani, na karatasi za michoro. “Hii ni yangu. Naweza kuichukua ikiwa nitahamia kwa Mariam?”
“Ndiyo. Ni yako kabla hata sijajua jina lako la kweli ndani ya nyumba hii.”
Leila akatulia. “Nikikaa hapa, utataka nikuite nini?”
“Jina ambalo linakufanya ujisikie salama. Si jina linalolinda siri ya mtu mzima.”
“Na wewe?”
Amina alitazama kadi yake. “Unaweza kuniita Amina. Unaweza kuniita Auntie. Lakini usiniite kwa jina kwa sababu unaogopa mtu mwingine.”
Leila aliweka kadi karibu na picha ya cheti. “Nilifikiri ukijua, ungeacha kuwa Auntie.”
Amina alihisi machozi yakimjia, lakini hakuyafuta haraka. “Kujua ukweli hakufuti miaka mitatu. Kunabadilisha namna tunavyosimama ndani yake.”
Walikaa pamoja mpaka Joyce akatuma ujumbe wa kuuliza kuhusu tray za pili. Amina akainuka, akamwomba Leila amsaidie kutenganisha picha za shule na zile za familia. Kila picha iliwekwa mahali pake, si kwa kujaribu kusafisha yaliyopita, bali kwa kukataa kuiruhusu siri ya Musa ichukue umiliki wa kila kumbukumbu.
Walipomaliza, Leila alibaki ameshika kadi ile ndogo. Alionekana kutaka kusema jambo, akalimeza, kisha akamtazama Amina moja kwa moja.
“Kama wewe si mke wa Daddy tena, bado naweza kukuita Auntie?”
---