Ijumaa asubuhi, Salim alikuta watu watatu wamesimama mbele ya kibanda chake kabla hajafungua shutter kabisa.
Mmoja alikuwa kijana aliyemwachia simu kwa replacement ya charging board. Mwingine alikuwa mwanamke mwenye simu ya biashara ambayo camera yake ilikuwa imekufa. Wa tatu alikuwa mteja aliyekuwa amekubali kusubiri screen iliyochelewa.
Hakuna aliyekuja kwa kazi mpya.
Wote walikuja kuuliza kazi za zamani.
“Leo ndiyo leo, si ndiyo?” kijana akauliza.
Salim aliingiza ufunguo kwenye kufuli la pili.
“Supplier amesema stock inaingia mchana.”
“Mchana saa ngapi?”
“Akifika atanipigia.”
Mwanamke akasema, “Mimi jana nilikosa kupiga picha za bidhaa. Leo nikikosa tena napoteza orders.”
“Nakuelewa.”
“Hapana, fundi. Ukisema unanielewa lakini simu yangu haipo, hunielewi.”
Salim akafungua shutter mpaka juu.
“Niache nifungue kwanza. Nitawapigia mmoja mmoja nikishajua parts gani zimefika.”
Mteja wa screen hakusogea.
“Mimi sitaki simu. Nataka refund.”
Salim alijua hilo lingeanza siku yake kwa kutoa pesa ambayo hakuwa nayo.
“Ukinipa mpaka saa saba—”
“Nilishakupa siku mbili.”
Kassim alikuwa amefungua upande wake na alijifanya kushughulika na karatasi.
Salim aliingia, akafungua cash drawer na kuhesabu.
Hakutosha.
Aliangalia mobile money.
Pesa iliyokuwepo ilipaswa kulipa supplier wa kwanza sehemu ya balance kabla ya jioni ili order zake zisifungwe kabisa.
“Naweza kukurudishia nusu sasa, nusu jioni,” alisema.
Mteja akacheka kwa hasira.
“Deposit yangu uliitumia kufanya nini?”
Swali lilikuwa rahisi. Jibu halikuwa.
“Biashara inazungusha pesa.”
“Pesa yangu si yako kuzungusha bila part.”
Watu wawili waliokuwa wakipita walipunguza mwendo.
Salim alihisi joto likipanda usoni.
“Nitakupa yote saa saba.”
“Ukiwa hujanipa, naenda kwa manager wa arcade.”
“Sawa.”
Mteja akaondoka.
Mwanamke mwenye camera akamwangalia Salim kwa sekunde chache.
“Yangu usiifanye hivyo.”
“Sitaifanya.”
Alipoondoka, kijana naye alisema, “Mimi nitapita saa nane.”
Ndani ya dakika tano, foleni ilikuwa imeisha, lakini Salim alihisi kama watu bado wamesimama mbele ya kaunta.
Kassim akaja.
“Unahitaji chai?”
“Nahitaji stock.”
“Supplier?”
“Hajapokea simu.”
Kassim alitazama daftari lililokuwa wazi.
“Unaweza kurudisha huyo mtu?”
“Ndiyo.”
“Bila kugusa pesa ya supplier?”
Salim hakujibu.
Kassim akatikisa kichwa.
“Basi huwezi.”
“Asante kwa accounting.”
“Sijakushambulia.”
“Leo kila mtu ana solution baada ya shida kuwa yangu.”
Kassim alirudi kwake.
Saa nne na nusu supplier alipiga.
“Stock imefika branch, lakini si yote.”
“Model gani?”
Supplier akataja mbili.
Hakuna iliyokuwa ya mteja aliyedai refund.
“Na zingine?”
“Kesho au Jumatatu.”
“Jana ulisema leo.”
“Nilikwambia kuna model mbili ziliuzwa kwa makosa.”
“Na replacement?”
“Bei niliyokutumia jana.”
Salim akafungua calculator.
Akiagiza replacements zote, asingelipa supplier wa kwanza leo. Asipoagiza, wateja wengine wangeanza kudai refunds.
“Niwekee hizi mbili zilizofika,” alisema.
“Deposit nyingine kidogo.”
“Umeshika deposit yangu tayari.”
“Hiyo iko kwenye order ya kwanza. Hizi ni stock tofauti.”
Salim alikata simu bila kujibu.
Alikaa na kichwa mikononi.
Simu yake ikatetemeka.
Bwana Tunu.
**Leo ndiyo siku niliyokuambia. Ukiona pressure imeongezeka, usichanganye ishara ya mwisho na kushindwa. Kuna muda mdogo kabla njia haijafungwa tena.**
Salim alisoma mpaka mwisho.
Kisha akafungua transaction history.
Malipo mawili kwa Tunu yalikuwa pale.
Akafungua calculator.
Akaongeza yote mawili.
Kiasi hicho kingeweza kulipa refund ya mteja aliyekuwa amekasirika, deposit ya stock mpya, na kubakiza sehemu ya supplier wa kwanza.
Alifunga ujumbe wa Tunu bila kujibu.
Saa sita, Nuru alimpigia.
“Uko busy?”
“Kidogo.”
“Nilitaka kukukumbusha Alya ameleta form ya trip.”
Salim alifunga macho.
“Ni kiasi gani?”
“Alipewa jana. Deadline ni Jumatatu.”
“Nitakiona nyumbani.”
“Salim.”
“Mm?”
“Usiniambie tu ‘tutaona.’ Kama hatuwezi, tutamwambia mapema. Sitaki mtoto akae akingoja mpaka Jumatatu.”
“Tutaweza.”
“Unajua au unatumaini?”
Salim hakupenda swali hilo.
“Nuru, niko na wateja.”
“Sawa. Tutazungumza jioni.”
Alikata.
Dakika chache baadaye, manager wa arcade alifika na yule mteja wa refund.
“Salim, kuna shida?” manager akauliza.
“Hakuna shida ambayo haiwezi kutatuliwa.”
Mteja akasema, “Nataka pesa yangu.”
Manager akamwangalia Salim. “Ulimpa receipt?”
“Ndiyo.”
“Part haijafika?”
“Haijafika.”
“Basi mrudishie.”
Salim alihisi kila macho yaliyokuwa karibu yakigeuka upande wake.
Aliingia kwenye mobile money.
Kiasi kilichohitajika kilikuwa pale, lakini baada ya kutuma, supplier wa kwanza asingepata malipo yake ya leo.
Alituma.
Mteja alipothibitisha, alichukua simu yake na kuondoka.
Manager akabaki.
“Salim, wewe ni fundi mzuri. Lakini deposit za watu zikianza kutumika kuziba mashimo mengine, arcade nzima inaonekana vibaya.”
“Nimeshamrudishia.”
“Najua. Ndio maana naongea sasa kabla haijawa kubwa.”
Manager akaondoka.
Salim alikaa.
Hakuna aliyesema kitu kwa dakika kadhaa.
Kisha Kassim akaja na stool yake na kukaa upande mwingine wa kaunta.
“Usinipe advice,” Salim alisema.
“Sina.”
“Basi?”
“Nimekuja kukaa.”
Salim akacheka kidogo licha ya hasira.
“Unakaa vibaya.”
“Stool yako ndiyo mbaya.”
Walikaa kimya.
Baada ya muda Kassim alisema, “Nilipokuwa nimeanza kuzama, nilifanya kitu kimoja kibaya kuliko kulipa Tunu.”
“Nini?”
“Nilianza kutumia pesa ya order moja kumaliza order nyingine. Nilijiambia ni siku mbili tu.”
Salim akatazama daftari.
“Ulitokaje?”
“Nilisimamisha orders mpya siku tatu. Nikamaliza zilizopo. Nikawaambia watu ukweli.”
“Na ulipoteza customers?”
“Wawili.”
“Unaona?”
“Ndiyo. Lakini niliacha kupoteza usingizi kwa watu kumi.”
Salim hakujibu.
Saa nane, kijana wa charging board akarudi.
“Part?”
“Haijafika.”
Kijana alitoa pumzi ndefu.
“Nahitaji simu kesho.”
Salim alitaka kusema *subiri mpaka jioni*.
Badala yake alisema, “Nina options mbili. Naweza kukurudishia deposit sasa, au nikutafutie fundi mwingine mwenye part na nikuhamishie bila kuongeza bei.”
Kijana akamwangalia kwa mshangao.
“Unaweza kufanya hivyo?”
Salim akampigia fundi aliyekuwa upande mwingine wa mji. Alikuwa na part moja.
“Naweza kuituma simu sasa,” Salim alisema.
Kijana akakubali.
Salim hakupata profit kwenye kazi hiyo. Lakini alipompa kijana receipt mpya ya makabidhiano, alihisi shinikizo moja limeondoka bila kutumia uongo.
Mwanamke wa camera alipopiga, Salim alimwambia hali halisi pia.
“Part haijafika. Ukihitaji simu leo, njoo uchukue. Sitaki kukushikilia.”
Mwanamke alinyamaza.
“Kesho asubuhi nikisubiri?”
“Siwezi kukuahidi mpaka supplier anithibitishie.”
“Haya. Nipigie ukijua.”
Hakumfokea.
Hakufuta kazi.
Salim aliandika pembeni ya daftari:
**Usiahidi stock kabla hujaiona.**
Saa kumi, supplier wa kwanza alipiga.
“Salim, malipo yako ya leo?”
Salim alitazama balance.
“Siwezi kutuma yote tuliyokubaliana.”
“Basi order zako zinasimama.”
“Najua.”
“Unataka nifanye nini?”
“Nitumie balance kamili ninayodaiwa na claim status kwa maandishi. Sitaki kuongeza order nyingine mpaka tujue hii.”
Kulikuwa na ukimya upande mwingine.
“Unafunga biashara?”
“Hapana. Naacha kujifanya nina stock ambayo sina.”
Supplier akasema atatuma statement.
Salim alipokata simu, aliona ujumbe wa Tunu bado haujajibiwa.
Aliufungua.
**Kuna muda mdogo kabla njia haijafungwa tena.**
Salim akaandika:
**Sitalipa leo.**
Alitazama maneno hayo kabla ya kutuma.
Kisha akabonyeza.
Jibu lilikuja haraka.
**Sijakuomba ulipie kwa ujumbe huu. Nilikuwa nakutahadharisha. Ukibadilisha mawazo kabla ya jioni, nijulishe.**
Salim hakujibu.
Alifunga kibanda mapema kidogo.
Nyumbani, Alya alikuwa amebandika form ya safari kwenye friji kwa magnet ya tangazo la supermarket.
Salim aliisoma.
Kiasi kilikuwa kidogo kuliko malipo yake ya pili kwa Tunu.
Alya alikuja nyuma yake.
“Baba, tunaenda aquarium na museum. Mariam amesema kuna shark kubwa.”
“Shark hawezi kuwa mkubwa kuliko baba yako.”
Alya akacheka. “Baba, wewe hata huwezi kuogelea vizuri.”
Salim alitabasamu.
Nuru alikuwa mlangoni akimwangalia.
“Tutalipa lini?” Alya akauliza.
Salim alitazama form tena.
Alikuwa ameahidi asubuhi kwamba wataweza.
Sasa hakutaka kuahidi kitu ambacho hakuwa amekihesabu.
“Kesho mimi na Mama tutaangalia pesa, halafu tutakuambia,” alisema.
Alya alikunja uso kidogo lakini akatikisa kichwa.
Baada ya mtoto kuondoka, Nuru alisema, “Hilo ni jibu jipya.”
“Ni jibu la kweli.”
“Limechelewa, lakini ni kweli.”
Salim hakupinga.
Alitoa daftari la duka kwenye begi na kuliweka mezani.
“Kesho asubuhi,” alisema, “nataka tuandike kila kitu. Supplier, refunds, reserve, hata malipo ya Tunu.”
Nuru akakaa.
“Kwa nini kesho?”
Salim alitazama saa.
Kisha akavuta kiti.
“Sawa. Leo.”
Walipofungua daftari, simu yake ikatetemeka.
Hakuwa Tunu.
Ilikuwa supplier wa pili.
**Stock iliyobaki haitafika kesho. Earliest Jumatatu. Ukiamua cancel, nijulishe usiku huu.**
Salim alimpa Nuru simu aisome.
Kwa mara ya kwanza tangu matatizo yaanze, hakutafuta sentensi ya kumfanya habari mbaya ionekane ndogo.
Nuru akaweka simu mezani.
“Basi tuanze na pesa ambazo zipo kweli,” alisema.
---