Jumapili jioni nyumba ya kina Sengo ilikuwa na sauti mbili zilizokuwa zikishindana: feni ya dari iliyolia kwa mkwaruzo mdogo kila ilipozunguka, na vidole vya Mariam vilivyogonga kibodi ya laptop mezani. Alikuwa ameandika sentensi ya kwanza ya personal statement yake mara nne na kuifuta mara tatu.
*Student welfare si cheo cha kusimamia foleni tu...*
Aliisoma tena, akakunja uso, kisha akaongeza: *Ni nafasi ya kusikiliza wanafunzi ambao mara nyingi hawana mtu wa kuwasikiliza.*
Hiyo ilikuwa bora. Alikuwa karibu kuendelea aliposikia simu ya mama yake ikitoa notification moja, kisha nyingine, kisha mfululizo uliokaribia kuwa kengele.
Wema Sengo alikuwa kwenye sofa, miwani yake ikiwa chini kidogo ya macho, akitazama skrini kwa utulivu wa mtu aliyekuwa amemaliza jambo muhimu. Juma, baba yake Mariam, alikuwa pembeni akipitia karatasi za cooperative huku redio ndogo jikoni ikitangaza bei za mazao.
“Mama, group gani hiyo?” Mariam aliuliza bila kuinua kichwa.
“Wazazi.”
“Mbona imeamka ghafla?”
Wema alicheka kidogo. “Wazazi hawalali wakiona kuna nafasi zimejaa.”
Mariam aliinua macho. “Nafasi gani?”
“Workshop ya leadership ya kesho. Wamesema imejaa.”
Mariam aliacha mikono juu ya kibodi. Alikuwa ameona notice hiyo Ijumaa. Alikuwa amechelewa kujisajili kwa sababu alisaidia student newspaper kumaliza ukurasa wa michezo. Aliumia, lakini alikubali. “Ndiyo. Imejaa.”
Wema alitikisa kichwa kana kwamba binti yake alikuwa ametamka tatizo lisilo na mwenye kulitatua. “Sasa nimewauliza kama wanaweza kukuangalia.”
Kifua cha Mariam kilibana. “Kuniangalia kivipi?”
“Usifanye jambo kubwa. Nimeandika tu.”
“Mama, umeandika nini?”
Wema alisogeza simu kwake. “Soma.”
Mariam aliichukua.
Ujumbe ulikuwa mrefu kuliko alivyotarajia.
Wema alikuwa ameanza kwa kuwasalimu wazazi, kisha akasema yeye ni mwenyekiti wa Kizinga Traders Circle na alikuwa ameongoza fundraising ya maabara ya Tumaini Kuu mwaka uliopita. Baada ya hapo akaandika kwamba binti yake Mariam Sengo alikuwa anagombea nafasi ya student welfare representative, alikuwa mwanafunzi mwenye bidii, na “ingeleta maana” kama shule ingemwangalia kwa karibu katika leadership process. Mwisho aliuliza kama nafasi moja ya workshop ingeweza kupatikana kwa sababu “watoto wenye nia ya huduma hawapaswi kuzuiwa na registration iliyofungwa mapema.”
Mariam aliisoma mara mbili. Mara ya pili maneno hayakuwa maneno tena; yalikuwa macho ya wazazi wengine yakimwangalia.
“Kwa nini umetaja Traders Circle?”
Wema alikunja uso. “Kwa sababu watu kwenye group hawajui kila mtu ni nani.”
“Na maabara?”
“Ni context.”
“Context ya nini? Mimi ndiye naenda workshop au maabara yako?”
“Mariam.” Sauti ya Wema ilibadilika. “Usiongee kana kwamba nimeenda kwa mkuu wa shule na bahasha. Nimeuliza. Hilo ndilo watu hufanya.”
Mariam alisimama. Kiti chake kilisugua sakafu. “Umeuliza baada ya kusema wewe ni nani.”
“Kwa sababu mimi ni nani ni sehemu ya ukweli.”
“Na mimi ni nani?”
Juma aliweka karatasi zake chini. “Hebu tusikimbilie kugombana.”
Mariam alimgeukia mama yake. “Mama, ukisema wewe ni nani kabla ya kusema mimi ni nani, watu wataona lipi kwanza?”
Kwa sekunde chache Wema hakujibu. Kisha akanyoosha mkono kuichukua simu. “Wataona mama anayejali mtoto wake.”
Mariam hakumpa mara moja. Alirudi kwenye ujumbe na kuona majibu yaliyokuwa yakiongezeka. Wazazi wawili walikuwa wameweka alama ya kidole juu. Mwingine aliandika, *Tutafurahi kuona watoto wanaojituma wakipewa nafasi.* Mzazi mwingine aliuliza kama waitlist ilikuwepo.
Hapo ndipo Mariam alihisi aibu yake ikibadilika kuwa hofu.
“Futa.”
Wema alimtazama. “Nifute nini?”
“Ujumbe.”
“Kwa nini? Nimeshatuma.”
“Basi andika kwamba sikuomba. Andika kwamba leadership selection yangu isiwe sehemu ya maombi yako.”
Wema alikaa wima. “Unataka nijidhalilishe kwenye group kwa sababu nimekuombea consideration?”
“Sikutaka consideration.”
“Kwa sababu hujui dunia inavyofanya kazi.”
Mariam alicheka mara moja, bila furaha. Hiyo ilikuwa sentensi nyingine ya mama yake, karibu ndugu wa ile ya milango na majina. Wema alikuwa ameanza na lori moja la kukodi, akihesabu mafuta kwa noti zilizokunjwa na kupiga simu kwa wateja hadi usiku. Sasa Sengo Route & Supply ilikuwa na malori matatu na vans mbili. Wema hakuwahi kusahau siku ambazo watu hawakupokea simu yake. Tatizo ni kwamba hakuruhusu mtu mwingine asahau pia.
“Ninajua dunia inavyofanya kazi,” Mariam alisema. “Ndio maana sitaki watu waamini nimefika kwa simu yako.”
Wema alichukua simu kutoka mkononi mwake. “Nilichofanya ni kufungua mlango. Kupita ni kazi yako.”
“Lakini ukiufungua mbele ya kila mtu, watasema ulikuwa umefungwa kwa wengine.”
Juma alisafisha koo. “Wema, labda unaweza kuweka clarification. Kwamba selection ifuate taratibu.”
Wema alimwangalia mumewe kwa mshangao. “Na wewe sasa?”
“Sijasema ulikosea kusaidia. Nimesema mtoto ana point.”
“Mimi ndiye nimekuwa nikishughulika na shule hii miaka yote. Fees, meetings, transport, fundraiser. Wakati kuna shida mnasema, ‘Wema anajua watu.’ Leo kujua watu imekuwa kosa?”
Mariam alitaka kujibu, lakini simu yake mwenyewe ikatetemeka mezani.
Notification ya class group.
Aliiangalia bila kuifungua. Kisha nyingine ikaja. Na nyingine.
Moyo wake ulianza kwenda haraka.
“Acha niione,” Wema alisema.
“Hapana.”
Mariam aliichukua simu na kufungua group. Kulikuwa na messages nyingi ambazo zilifutwa haraka, emoji za macho, na mtu alikuwa ameandika, *Leadership imeanza mapema kumbe.* Chini yake Kelvin Muro alikuwa ameweka swali: *Hii ni real?*
Mariam alisogeza juu.
Screenshot ya ujumbe wa Wema ilikuwa pale. Jina la Wema. Picha yake ya profile. Maneno *Chair, Kizinga Traders Circle*. Fundraising ya maabara. Mariam aangaliwe kwa karibu. Workshop iliyojaa.
Kila kitu.
Wema alisimama na kuja nyuma yake. “Nani amepeleka hiyo kwa watoto?”
“Haijalishi.”
“Inajalisha sana. Parent group si ya kusambaza—”
“Mama, usianze kutafuta nani amesambaza. Ujumbe ni wako.”
Wema alinyamaza.
Mariam alifunga laptop yake. Personal statement yake ilibaki ndani, sentensi ya pili ikiwa haijakamilika.
“Nitagombea,” alisema. “Lakini kuanzia sasa usimpigie mtu kuhusu uchaguzi wangu. Usimuandikie teacher, committee, coordinator, mtu yeyote. Nikikosa workshop, nimekosa. Nikikosa shortlist, nimekosa.”
Wema alishika simu yake kwa nguvu. “Unanipa amri sasa?”
“Nakuambia mpaka wangu.”
Juma alimtazama Mariam, kisha Wema. Hakuna aliyekuwa na sentensi ya kuumaliza ugomvi huo.
Simu ya Mariam ikatetemeka tena.
Safari hii haikuwa class group. Ilikuwa message binafsi kutoka kwa Asha.
Mariam aliifungua. Screenshot ileile ilijaa skrini, ikiwa imezungushiwa mstari sehemu ambayo Wema alikuwa ametaja nafasi zake na jina la Mariam.
Chini yake kulikuwa na ujumbe mmoja tu:
**“Mariam… hii ndiyo mama yako ametuma kweli?”**
---